REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA
Wiedza i Praktyka Sp. z o.o.
ul. Łotewska 9a
03-918 Warszawa
REKLAMA
REKLAMA

Związek Pracodawców Transport i Logistyka Polska opublikował wyniki ankiety przeprowadzonej wśród firm transportowych z całej Polski. W badaniu uczestniczyli przewoźnicy realizujący zarówno transport krajowy, jak i międzynarodowy.
Z odpowiedzi wynika, że wiele firm podpisuje umowy na warunkach narzuconych przez kontrahentów. Problem dotyczy nie tylko wysokości kar umownych, ale także dodatkowych obowiązków, odpowiedzialności za opóźnienia czy możliwości negocjowania zapisów kontraktów.
– Wyniki ankiety pokazują brutalną prawdę: polska branża transportowa coraz częściej funkcjonuje w warunkach gospodarczej przemocy, gdzie przewoźnik – zamiast być partnerem – staje się stroną podporządkowaną, bez realnego wpływu na warunki współpracy. To nie jest już nierównowaga – to systemowe nadużycie, które niszczy fundamenty rynku i bezpieczeństwo całego łańcucha dostaw – komentuje Maciej Wroński, prezes Związku Pracodawców Transport i Logistyka Polska.
Aż 95% ankietowanych przewoźników uważa, że umowy lub zlecenia przewozowe zawierają zapisy niekorzystne albo krzywdzące.
Firmy wskazują m.in. na nierówny podział obowiązków, odpowiedzialności i kar. Ich zdaniem interes przewoźnika często schodzi w takich kontraktach na dalszy plan.
– Nie akceptujesz warunków zlecenia, wypadasz z gry, a towar zawiezie ktoś inny – to rzeczywistość, w której funkcjonuje dziś większość firm transportowych – komentuje Wroński. – Na dodatek rynkową przewagę naszych kontrahentów wzmacnia długotrwały, 2 letni, kryzys na rynku przewozów drogowych w Europie.
Kolejny wynik pokazuje skalę problemu z negocjowaniem umów. 88% badanych firm deklaruje, że nie ma realnego wpływu na treść kontraktu.
Dokumenty są przygotowywane przez zleceniodawców i przedstawiane przewoźnikom jako warunki, których nie można zmienić.
W praktyce firma transportowa często staje przed wyborem: zaakceptować zapisy albo zrezygnować ze zlecenia.
Problem dotyczy również czynności, które wykraczają poza sam przewóz.
Trzy czwarte ankietowanych przewoźników wskazuje, że przewoźnicy i ich kierowcy są obciążani dodatkowymi obowiązkami, wykraczającymi poza usługę transportu: załadunkiem, rozładunkiem, czy obsługą należącego do kontrahenta wózka widłowego – mówi Beata Gorczyca, dyrektor ds. komunikacji Transport i Logistyka Polska. – Co gorsza bez dodatkowej zapłaty, odpowiedniego przeszkolenia czy zabezpieczenia ryzyka. Zleceniodawcy przerzucają odpowiedzialność, a przewoźnik traci czas, zasoby i pieniądze.
Taką sytuację wskazało 74% ankietowanych firm.
Ponad 56% badanych firm deklaruje, że w kontraktach występują kary za opóźnienia nawet wtedy, gdy ich przyczyna nie leży po stronie przewoźnika.
Chodzi m.in. o przestoje podczas załadunku, sytuację na drodze, awarie, wypadki czy kontrole graniczne.
W efekcie przewoźnik może ponosić finansowe konsekwencje zdarzeń, na które nie miał wpływu.
Jeszcze większym problemem są zapisy przewidujące kary wyższe niż wynagrodzenie za transport.
Z takimi warunkami spotkało się ponad 60% badanych firm.
Ponad 60% firm spotkało się z zapisami o karach umownych przekraczających wartość zlecenia. A to znaczy, że przewoźnik może nie tylko nie otrzymać wynagrodzenia za wykonaną usługę, ale także zostanie zmuszony do dołożenia do tej usługi – zapłaty dodatkowej kwoty na rzecz swojego kontrahenta. W skrajnych przypadkach jedna nieprzewidziana sytuacja może zniszczyć małą firmę, zwłaszcza przy niewielkich marżach i rosnących kosztach. – tłumaczy Maciej Wroński.
Prawie połowa badanych przewoźników deklaruje, że spotyka się z sytuacjami, w których nadawca, załadowca lub odbiorca nie odpowiada za własne błędy lub zaniedbania.
Dotyczy to również przypadków, gdy po stronie kontrahenta dochodzi do naruszeń zasad przewozu, które później powodują problemy dla przewoźnika.
Według badanych w takich sytuacjach odpowiedzialność za dokumenty, terminowość, skutki opóźnienia lub naruszenia spada przede wszystkim na firmę transportową.
59% ankietowanych wskazuje na zleceniodawców wykorzystujących przewagę rynkową i presję czasu.
38% uważa, że odpowiedzialność leży po obu stronach, ale przewoźnicy często nie mają realnej alternatywy.
Tylko 2% respondentów wskazuje jako główną przyczynę samych przewoźników, którzy akceptują niekorzystne warunki, aby utrzymać zlecenia.
Skutki mogą dotyczyć całego rynku transportowego
TLP wskazuje, że jednostronne warunki współpracy mogą prowadzić do problemów nie tylko dla pojedynczych przewoźników.
Organizacja zwraca uwagę m.in. na ryzyko presji związanej z czasem pracy kierowców, obchodzenia przepisów prawa pracy, problemów finansowych firm transportowych oraz dalszego pogarszania warunków konkurencji na rynku.
Największe konsekwencje mogą odczuć małe przedsiębiorstwa, dla których jedna wysoka kara lub niekorzystne zlecenie może poważnie zachwiać płynnością finansową.
– Nie mamy już do czynienia z „twardym biznesem”. To czysta przemoc gospodarcza, która dotyka setek tysięcy kierowców i przedsiębiorców. Branża, opinia publiczna i władze państwowe nie mogą już dłużej milczeć i udawać, że nic się nie dzieje. Czas na przeciwdziałanie tej patologii – apeluje Maciej Wroński.
TLP chce także pracować nad standardami współpracy pomiędzy przewoźnikami i ich kontrahentami. Mają one promować bardziej przejrzyste zasady współpracy i ograniczyć stosowanie zapisów, które nadmiernie przenoszą ryzyko na firmy transportowe.
TLP