REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA
Wiedza i Praktyka Sp. z o.o.
ul. Łotewska 9a
03-918 Warszawa
REKLAMA
REKLAMA

Problem dotyczy składek opłacanych przez wiele lat. Agnieszka Majewska zwróciła się 12 czerwca 2026 r. do Minister Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej w sprawie przepisów, które mogą prowadzić do poważnych konsekwencji finansowych dla przedsiębiorców.
Chodzi o przypadki, w których przedsiębiorca przez wiele lat opłaca składki na ubezpieczenia społeczne, a ZUS po dłuższym czasie uznaje, że właściwy był inny tytuł do ubezpieczenia.
W takiej sytuacji pojawiają się problemy z rozliczeniem wpłaconych pieniędzy. Przedsiębiorca może mieć trudności z odzyskaniem składek, mimo że były one regularnie przekazywane do ZUS. Może również zostać zmuszony do samodzielnego wyjaśniania rozliczeń pomiędzy poszczególnymi kontami lub tytułami ubezpieczenia.
W odpowiedzi na wystąpienie Rzecznika MŚP Ministerstwo poinformowało o rozpoczęciu prac nad nowelizacją ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych oraz innych przepisów.
Do Rady Ministrów został skierowany wniosek o wpisanie projektu do wykazu prac legislacyjnych i programowych. Przygotowano również Ocenę Skutków Regulacji, która ma wskazać możliwe konsekwencje planowanych zmian.
Oznacza to, że propozycje nie są jeszcze obowiązującym prawem. Stanowią na razie założenia projektu, który będzie musiał przejść kolejne etapy prac legislacyjnych.
Jednym z najważniejszych założeń jest zobowiązanie ZUS do wydawania decyzji określającej, z jakiego tytułu dana osoba powinna podlegać ubezpieczeniom społecznym.
Obecnie zakwestionowanie tytułu ubezpieczenia po wielu latach może prowadzić do długiego i skomplikowanego procesu wyjaśniania sytuacji. Po zmianie przepisów decyzja ZUS ma jasno wskazywać prawidłową podstawę ubezpieczenia.
Ma to ograniczyć niepewność przedsiębiorców i ułatwić uporządkowanie wcześniejszych rozliczeń.
Projekt ma również umożliwić przenoszenie składek pomiędzy właściwymi tytułami i kontami bez konieczności angażowania przedsiębiorcy.
Jeżeli ZUS uzna, że składki były wpłacane z niewłaściwego tytułu, urząd ma sam dokonać odpowiednich przeksięgowań. Przedsiębiorca nie będzie więc musiał samodzielnie występować o przeniesienie środków ani prowadzić dodatkowej korespondencji w tej sprawie.
Takie rozwiązanie ma uprościć procedury i zmniejszyć liczbę formalności po stronie płatników składek.
Kolejna planowana zmiana dotyczy ustalania wysokości nienależnie opłaconych składek.
Zgodnie z przedstawionymi założeniami ZUS ma samodzielnie obliczać kwotę nadpłaty za cały okres objęty decyzją. Przedsiębiorca nie będzie musiał wykonywać tych obliczeń ani ustalać, jaka część wpłat została rozliczona nieprawidłowo.
Urząd ma wydać decyzję, w której wskaże wysokość nienależnie opłaconych składek.
Ważną zmianą ma być również sposób liczenia terminu na wystąpienie o zwrot składek.
Według planowanych przepisów termin ten miałby rozpoczynać się dopiero w dniu doręczenia decyzji określającej wysokość nadpłaty.
Ma to zapobiec sytuacjom, w których przedsiębiorca traci możliwość odzyskania pieniędzy, ponieważ termin rozpoczął bieg wcześniej, zanim otrzymał informację o zmianie tytułu ubezpieczenia lub o wysokości nadpłaty.
Projekt ma także uregulować zasady zachowania prawa do świadczeń z ubezpieczeń społecznych.
Zmiana tytułu ubezpieczenia może wpływać nie tylko na rozliczenie składek, ale również na prawo do świadczeń wypłacanych przez ZUS. Nowe przepisy mają określić, w jaki sposób zabezpieczyć prawa osoby ubezpieczonej, gdy po latach zostanie ustalone, że podlegała ona ubezpieczeniu z innego tytułu.
Szczegółowe rozwiązania w tym zakresie będą znane dopiero po opublikowaniu projektu ustawy.
Agnieszka Majewska podkreśliła, że rolą Rzecznika MŚP jest reagowanie na przepisy, które w praktyce prowadzą do niekorzystnych skutków dla przedsiębiorców.
Zapowiedziała również dalsze monitorowanie prac legislacyjnych oraz przedstawianie stanowiska na kolejnych etapach przygotowywania nowych regulacji.
Celem zmian ma być skuteczniejsza ochrona praw przedsiębiorców i ograniczenie ryzyka utraty składek, które były opłacane przez wiele lat.
Przygotowywany projekt ma przede wszystkim wprowadzić obowiązek wydawania przez ZUS decyzji określającej prawidłowy tytuł do ubezpieczenia.
Zakład ma również samodzielnie przenosić składki pomiędzy właściwymi kontami, ustalać wysokość nadpłaty za cały okres objęty decyzją oraz wskazywać kwotę, o której zwrot może wystąpić przedsiębiorca.
Termin na złożenie wniosku o zwrot ma być liczony od dnia doręczenia decyzji o wysokości nadpłaty. Zmiany mają także objąć zasady zachowania prawa do świadczeń po ustaleniu innego tytułu do ubezpieczenia.
Jeżeli zapowiadane rozwiązania wejdą w życie, mogą wyeliminować ryzyko utraty wcześniej opłaconych składek i znacznie uprościć rozliczenia przedsiębiorców z ZUS.